نمایشگر دسته ای مطالب

بازگشت به صفحه کامل

شهرستان بهاباد

 

معرفي شهرستان بهاباد

 

 

 

شهرستان بهاباد

 

شهرستان بهابادبه  مركزيت شهر بهاباد،زادگاه آخوند ملاعبدا... بهابادي صاحب حاشيه ،شهری است با پیشینه کهن همپای استان کهنسال یزد که بارهابا قهر طبیعت یا به دست جباران تاریخ ویران و با تلاش و عزم راسخ مردان این سامان تجدیدبنا شده است اين شهر زيبا در 200كيلومتري شهر يزد ودر80كيلومتري شهر بافق قرار داردكه وسعت آن 8235 km  است و البته در بسیاری از کتب معتبرقدیمی از عمران و آبادی آن سخن رفته است . شهرستان بهاباد شامل دو بخش مرکزی و آسفیچ و مناطق حاصلخیز جلگه و ییلاقی بنستان با حدود 248 پارچه آبادی و روستا با 24 دهیاری است که از این حیث در میان سایر شهرستانهای استان یزد شاخص است .


 

درباره بهاباد:

جغرافيا و اقليم:

 

بهاباد چون نگینی درخشان خفته بر پهنه کویر لوت ایران دارای آب و هوایی نیمه خشک با متوسط بارندگی mm9/153 در سال می باشد البته در قسمت غرب و جنوب دارای مناطق ییلاقی و خوش آب و هواست که در فصول بهار و تابستان تفریحگاه و استراحتگاه بسیاری از مردم مناطق دور و نزدیک می باشد

-         بهاباد بر روی تپه ماهورهای بین دو رشته کوه با مختصات جغرافیایی 55 درجه و 36 دقیقه طول شرقی و 31 درجه و 33 دقیقه تا 32 درجه و 29 دقیقه عرض شمالی واقع شده است و ارتفاع متوسط آن از سطح دریا در مرکز m1390 است که این رقم در شمال بهاباد کاهش می یابد و در جنوب در قله بن لخت به حدود m3002 میرسد حداکثر و حداقل درجه ثبت شده در منطقه به ترتیب 45 درجه و 20 درجه زیر صفر می باشد .

-         سرزمینهای اطراف رودخانه شور تنها رودخانه دائمی شهرستان بهاباد در منطقه ی جلگه از نظر ژئومورفولوژی پدیده ای کم نظیر برای مطالعه و بررسی دانشگاهیان در رشته های جغرافیا و زمین شناسی است .

-         در این شهرستان همچنین به دلیل آب و هوای نسبتا مساعد گیاهان دارویی و صنعتی بسیاری نظیر : کلپوره ، آویشن ، پونه و اکلیل و .... یافت می شود که به مصرف دارویی و صنعتی می رسد .

وضعيت اجتماعي:

 

جمعیت این شهرستان در حال حاضر بالغ بر 27861 نفر می باشد و اکثر مردم این شهرستان به فعالیت کشاورزی و دامپروری مشغول می باشند ( که این دو شغل به هم وابسته می باشند )

لازم به ذکر است که بهاباد از حیث معاون و ذخایر زیرزمینی و منابع خدادادی منطقه ای غنی و مستعد است معدن آهن ، اورانیوم ، زغال سنگ ، آزبست ، پنبه نسوز و سنگهای تزئینی از مهمترین معادن منطقه می باشد که بعضا مورد بهره برداری قرار گرفته است .از جمله محصولات کشاورزی این شهرستان می توان به پسته ، زعفران ، انگور ، به ، زردآلو ، گردو و آلبالو و .... اشاره نمود . در بهاباد همچنین واحدهای دامپروری بسیاری مشغول به فعالیت هستند و نیز در اطراف شهرستان شماری مرغداری وجود دارد که علاوه بر تأمین بخشی از نیاز ناحیه به سایر نقاط نیز صادر می شود .از جمله صنایع دستی زنده و مهم این ناحیه می توان قالیبافی و تا حدودی گلیم بافی اشاره نمود که البته قالیبافی رونق بسزایی دارد اما برخی صنایع دستی این شهرستان که اکنون از میان رفته و بسیار شاخص و نادر یوده اند عبارتند از : گیوه بافی ، تخت کشی ، کاربافی ، چادرشب بافی  رنگرزی  قلع گری صابون پزی سفال گری و...

 دانشگاه آزاد بهاباد درسال1385 شروع به فعالیت نموده ودر این مدت پیشرفت بسیاری نموده است و درحال حاضردارای تقریبا312دانشجو با17رشته میباشدکه از جمله ی انهامیتوان به مهندسی انرژی هسته ای،gis،  مکانیک خودرو ، معماری ، حقوق ، آموزش ابتدایی  حسلبداری و ... در مقاطع كارداني وكارشناسي اشاره نمود.

مردمان بهاباد به خاطر ریشه دار بودن سنن مذهبی و عمق اعتقادات دینی ، اصالت اجتماعی و مذهبی خود را حفظ نموده و مردمی سخت کوش ، مقاوم و در عین حال مومن و متعهد ، مهمان نواز ، خونگرم ، خوش فکر ، سلحشور و همگی شیعه اثنی عشری و شیفته مکتب اهل بیت عصمت و طهارت می باشد .

بهاباد همچنین زادگاه عالم ربانی و فقیه منطقی ملا نجم الدین عبدا... بن شهاب الدین حسین بهابادی یزدی صاحب حاشیه بر تهذیب المنطق تفتازانی است که از علمای بنام سده ی 10 هجری است . بهاباد همچنین زادگاه علما و بزرگان دیگری مانند فخرالواعظین ، میرزا خلیل ا... وزیر خطه ی یزد در دوره شاه عباس صفوی ، میرسعید رضوی معروف به میر ماه پیشانی و شیخ عبدالعلی است .

سوابق و پيشينه تاريخي:


بر اساس شواهد موجود بهاباد در حدود 1100 سال قبل شهری آباد و پرجمعیت بوده که در روزگاری به دست مهاجمان شاید مغولان و یا غزان ویران شده و دوباره از نو بازسازی شده است هر چند از گذشته پیش از اسلام بهاباد منبع کتبی ای در دست نیست اما قنات بسیار کهنسال بهاباد چندین رشته و قبور شمالی ، جنوبی فراوان معروف به گور کافرها حکایت از قدمت دیرینه ی این شهر دارد ( البته تشخیص هویت واقعی این قبور و اظهار نظر در مورد آن منوط به یک تحقیق جامع و حتی کاوش در این منطقه می باشد ) این شهر در حدود 700 سال قبل در زمان سلطنت آل مظفر ولایت بنام بهاباد بوده است و مردم غیور آن در حدود 300 سال قبل در قلعه بهاباد در مقابله با محمود افغان مقاومت کرده و شکست سختی به آنان وارد میکنند و در بسیاری از کتب قدیمی از عمران و آبادی آن سخن سخن رفته است و در حدود 250 سال قبل بهاباد شهری آباد و در مسیر شاهراه اصلی شرق به غرب کشور قرار داشت که در زمان شاه عباس صفوی این شاهراه به مسیر یزد ، رفسنجان و کرمان تغییر پبدا کرد و به اصطلاح از مسیر پیشرفت تا حدودی دور ماند و سرانجام در زمان قاجار آن رونق پیشین را نداشت . بهاباد در اقوال بزرگان چون ابو عبدا... محمد بن احمد المقدسی و یاقوت حموی آمده و از جمله مقدس از آن به عنوان منطقه ای سردسیر و سرسبز یاد نموده است . لازم به ذکر است مارکوپولو چهانگرد مشهور ونیزی در جریان سفر تاریخی خود از ونیز تا چین از بهاباد گذشته و به طبس رفته است .

وجه تسميه :

 

در کتب : در حدود 1050 سال قبل پیش از این اولین بار جغرافی نویس معروف ، مقدسی در کتب خود احسن التقاسیم می نویسد : وقواف و بهاباد از نقاط سردسیر با باغهایی بسیار خوش آب و هواست که البته مقدسی از بهاباد به عنوان بهاوذ یاد نموده است .

یاقوت بن عبدا... الحموی نیز در معجم البلدان از بهاباد به عنوان بهاوذ یاد نموده و از توتیای معروف بهاباد که شهرتی فراگیر داشته و به سایر ممالک صادر می شده است . وی همچنین نوشته که بهاباد جزئ کرمان بوده و توتیا از صادرات قابل توجه آن استان بوده که در بهاباد و کوهبنان به عمل می آمده است .

ولسترنج ایران شناس انگلیسی در کتاب خود تحت عنوان " جغرافیای تاریخی سرزمینهای خلافت شرقی " درباره بهاباد می نویسد : در حوالی کوهبنان شهر بهاباد که مقدسی آن را بهاوذ ضبط نموده واقع شده و مقدسی این شهر را با قواق در سه فرسخی آن با هم ذکر نموده و .... )  در ادامه همچنین از نقل یاقوت در مورد بهاباد و توتیای آن و اینکه آنها را در کوره های عجیب تصفیه میکردند یاد می کند .